Prime ComputestAçılmış bir hava yastığı yenisi takılmadan, modül yerine konan bir dirençle gizlenebilir; bu durumda uyarı lambası yanmaz ve arıza tespit cihazı da çoğu zaman hata görmez. Kesin kanaat için modülün yerinde ve sağlam olduğunu görmek gerekir. Prime Computest'te airbag kontrolü Lüks ve Lüks+ paketlerinde yer alır, diğer paketlere eklenebilir.
Hava yastığı açıldıktan sonra ne olur?
Hava yastığı bir kez kullanılır; açılan yastık değiştirilmeden araç bu korumayı kaybeder. Örneğin bir Kia kullanım kılavuzu, yastıklar açılmışsa sistemin yetkili serviste değiştirilmesini ister.
Bu değişim pahalıdır. Kazalı aracı satışa hazırlayan biri için en ucuz yol, açılan yastığın yerine hiçbir şey koymamak ve sistemin bunu fark etmesini engellemektir.
Direnç hilesi nasıl çalışır?
Hava yastığı kontrol ünitesi, her yastığın ateşleme devresini izler. Devre kopuksa ya da değeri beklenen aralıkta değilse gösterge panelinde hava yastığı uyarı lambası yanar ve ünite bir arıza kaydı tutar.
Açılan yastığın soketine, modülün elektriksel değerini taklit eden bir direnç takıldığında ünite devreyi sağlam görür. Lamba yanmaz. OBD arıza tespit cihazı da bu durumda çoğu zaman bir hata göstermez, çünkü ünitenin gözünde ortada bir hata yoktur. Direksiyon simidinin ya da torpido kapağının içi boş olabilir ve dışarıdan hiçbir şey belli olmaz.
Bu yüzden arıza kaydının temiz olması tek başına güvence değildir.
Hangi işaretler şüphe uyandırır?
Tek başına kanıt olmayan ama bir arada görüldüğünde soru sormanızı gerektiren işaretler:
- Uyarı lambasının davranışı: Kontak açılınca hava yastığı lambası birkaç saniye yanıp sönmelidir. Kia kılavuzu bu süreyi yaklaşık 6 saniye olarak verir; lamba hiç yanmıyorsa ya da sönmüyorsa sistemde sorun olabilir. Lambaların genel davranışını gösterge lambaları yazımızda anlattık.
- Direksiyon ve torpido: Direksiyon simidinin göbeğinde ya da yolcu tarafındaki torpido kapağında boşluk, renk ve doku farkı, aracın geri kalanından yeni duran bir kaplama.
- Ön bölgede ağır onarım: Ön panel, şasi kolları ya da direklerde değişim ve düzeltme izi, ön camın değişmiş olması.
- Kayıtla çelişki: Hasar kaydında ön bölgede büyük bir dosya varken satıcının “airbag açılmadı” demesi.
Bu işaretlerden biri bile, airbag kontrolünü ekspertize eklemek için yeterli sebeptir.
Airbag açılan araç pert sayılır mı?
Hayır, hava yastığının açılması aracı kendiliğinden pert yapmaz. Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu'nun 2025/12 sayılı genelgesine göre onarım masrafı aracın kaza tarihindeki değerinin %60'ını aşarsa araç ağır hasarlı sayılır. Hava yastıkları ile sürücü ve yolcu emniyet sistemleri, genelgenin ekindeki parça listesinde yer alır. Bu listedeki bir parça hasar görmüşse sigorta eksperi %60'ın altında da aracın ağır hasarlı olup olmadığına karar verebilir. Yani karar eksperindir ve otomatik değildir.
Ağır hasarlı sayılan araç, genelgeye göre trafikten çekilir ve ancak yeniden muayeneyle trafiğe döner. Bu araçların nasıl değerlendirileceğini çekme belgeli araç yazımızda anlattık.
Sigortaya bildirilmeden onarılan bir araçta ise böyle bir kayıt hiç oluşmaz. Hava yastığı açılmış ama kaydı temiz bir aracı ancak fiziksel kontrol ortaya çıkarır.
Ekspertizde airbag kontrolü
Airbag kontrolü, ekspertiz paketlerimizden Lüks ve Lüks+ paketlerinde yer alır; diğer paketlere ilave hizmet olarak eklenebilir. Lüks paketinde ayrıca EOBD ve uzman kontrolü ile hasar sorgu da bulunur. Böylece hava yastığı sistemi, kontrol ünitesinin arıza kayıtları ve sigortaya yansımış hasar dosyaları aynı raporda yan yana okunur.
Direnç hilesini ortaya çıkarmak için bazı durumlarda direksiyon göbeği ya da torpido kaplaması gibi parçaların sökülmesi gerekebilir. Bu, aracın sahibinin izniyle yapılır. Randevu alırken airbag kontrolü istediğinizi ve satıcının buna onay verdiğini bayinize söyleyin; kontrolün nasıl yapılacağını ve ne kadar süreceğini o an sorun.
Satıcının airbag kontrolüne izin vermemesi de bir cevaptır.